مهتاب عبدالهی
گوشه گمشده در فنگشویی چیست و چطور آن را در پلان پیدا کنیم؟
اگر پلان خانه شما کاملاً مربع یا مستطیل نیست، احتمالاً هنگام قرار دادن نقشه باگوا با یک سؤال مهم روبهرو میشوید: فضایی که در یکی از قسمتهای پلان وجود ندارد، در فنگشویی چه معنایی دارد؟
در فنگشویی به این حالت معمولاً گوشه گمشده یا Missing Area گفته میشود.
اما هر فرورفتگی، تراس، نورگیر یا شکستگی در نقشه خانه لزوماً به معنای گوشه گمشده نیست. یکی از اشتباهات رایج این است که فقط با نگاه کردن به شکل ظاهری پلان، سریع نتیجه بگیریم که یک جهت از خانه «گم شده است».
برای تشخیص درست، ابتدا باید محدوده اصلی خانه مشخص شود، سپس فرم کلی پلان بررسی شود و در نهایت نقشه باگوا روی آن قرار بگیرد.
در این مقاله مرحلهبهمرحله بررسی میکنیم:
- گوشه گمشده در فنگشویی دقیقاً چیست؟
- چطور آن را در پلان خانه تشخیص دهیم؟
- چه تفاوتی با فرورفتگی معمولی دارد؟
- اگر بخشی از یک جهت خارج از ساختمان باشد، چه اتفاقی میافتد؟
- و بعد از تشخیص گوشه گمشده چه باید کرد؟
گوشه گمشده در فنگشویی چیست؟
در سادهترین تعریف، گوشه گمشده زمانی ایجاد میشود که بخشی قابلتوجه از محدوده اصلی پلان خانه در یکی از جهات وجود نداشته باشد.
برای مثال تصور کنید فرم کلی خانه باید یک مستطیل باشد، اما گوشه جنوب شرقی آن کاملاً خالی است.
اگر مستطیلی فرضی دور محدوده اصلی خانه رسم کنیم، بخشی از این مستطیل در جنوب شرقی خارج از ساختمان قرار میگیرد.
در فنگشویی این بخش میتواند بهعنوان یک ناحیه گمشده شناخته شود.
نکته مهم اینجاست:
گوشه گمشده را بر اساس شکل کلی ساختمان تشخیص میدهیم، نه صرفاً وجود یک فرورفتگی کوچک در دیوار.
چرا تشخیص گوشه گمشده مهم است؟
در بسیاری از روشهای فنگشویی، پلان خانه به بخشهای مختلف تقسیم میشود و هر قسمت با یک جهت و نوع خاصی از انرژی مرتبط در نظر گرفته میشود.
برای مثال در نقشه باگوا با بخشهایی مانند:
- شمال
- شمال شرق
- شرق
- جنوب شرق
- جنوب
- جنوب غرب
- غرب
- شمال غرب
- مرکز
سر و کار داریم.
اگر بخش بزرگی از یکی از این قسمتها در پلان واقعی ساختمان وجود نداشته باشد، قبل از هر نوع تحلیل فنگشویی باید مشخص کنیم که آیا با یک گوشه گمشده واقعی روبهرو هستیم یا فقط یک تغییر جزئی در فرم ساختمان.
به همین دلیل تشخیص شکل پلان یکی از مراحل مهم قبل از تحلیل باگوا است.
چطور گوشه گمشده را در پلان پیدا کنیم؟
برای این کار بهتر است بهجای حدس زدن، از روی پلان واقعی خانه پیش بروید.
مرحله اول: محدوده اصلی خانه را مشخص کنید
ابتدا مشخص کنید دقیقاً چه فضاهایی جزو فضای اصلی خانه هستند.
معمولاً فضاهای بسته و متصل به ساختمان مانند:
- پذیرایی
- اتاقها
- آشپزخانه
- راهرو
- سرویسها
در محدوده اصلی پلان قرار میگیرند.
اما درباره فضاهایی مانند:
- بالکن
- تراس
- پاسیو
- نورگیر
- حیاط خلوت
باید جداگانه بررسی شود که آیا جزو محدوده محاسباتی پلان هستند یا خیر.
بنابراین قبل از تشخیص گوشه گمشده، باید مرز واقعی خانه مشخص شده باشد.
مرحله دوم: سادهترین شکل هندسی اطراف پلان را تصور کنید
به فرم کلی خانه نگاه کنید.
اگر خانه تقریباً مستطیل است، یک مستطیل فرضی اطراف آن بکشید.
اگر تقریباً مربع است، یک مربع فرضی در نظر بگیرید.
هدف این نیست که فضای خیالی به خانه اضافه کنیم؛ فقط میخواهیم ببینیم فرم اصلی ساختمان در کدام قسمت شکسته یا ناقص شده است.
مثلاً چنین پلانی را تصور کنید:
┌───────────────┐
│ │
│ │
│ │
│ ┌──────┘
│ │
│ │
└────────┘
در این مثال، یک بخش نسبتاً بزرگ از گوشه ساختمان وجود ندارد.
این حالت میتواند کاندیدای یک گوشه گمشده باشد.
مرحله سوم: اندازه فرورفتگی را بررسی کنید
اینجا یکی از مهمترین قسمتهای تشخیص است.
هر فرورفتگی کوچک در ساختمان را نباید گوشه گمشده بدانیم.
فرض کنید یکی از دیوارها فقط کمی عقبتر رفته یا فضای کوچکی برای نورگیر ایجاد شده است.
این موضوع الزاماً به معنای Missing Area نیست.
اما اگر بخش حذفشده نسبت به کل آن قسمت از ساختمان بزرگ باشد و فرم خانه را به شکل واضح تغییر دهد، احتمال وجود گوشه گمشده بیشتر میشود.
بنابراین باید به نسبت فضای حذفشده به کل پلان نگاه کنیم.
آیا هر خانه L شکل گوشه گمشده دارد؟
نه لزوماً؛ اما خانههای L شکل یکی از رایجترین پلانهایی هستند که هنگام تحلیل فنگشویی نیاز به بررسی دقیقتری دارند.
به این پلان ساده نگاه کنید:
┌──────────────┐
│ │
│ │
│ ┌───────┘
│ │
│ │
│ │
└──────┘
اگر فرم پایه خانه را یک مستطیل در نظر بگیریم، بخش بزرگی از یکی از گوشهها خارج از ساختمان قرار گرفته است.
در چنین شرایطی ممکن است آن قسمت بهعنوان گوشه گمشده در نظر گرفته شود.
اما برای تعیین اینکه دقیقاً کدام جهت گمشده است، فقط شکل ساختمان کافی نیست.
ابتدا باید جهتهای جغرافیایی پلان مشخص شوند.
چطور بفهمیم کدام جهت خانه گمشده است؟
این مرحله بسیار مهم است.
فرض کنید متوجه شدهاید گوشه سمت راست پلان وجود ندارد.
هنوز نمیتوانید بگویید:
«گوشه جنوب شرقی خانه گمشده است.»
چرا؟
چون سمت راست کاغذ همیشه شرق یا جنوب شرق نیست.
ابتدا باید جهت واقعی ساختمان با قطبنما و روش صحیح جهتیابی مشخص شود.
بعد از مشخص شدن:
- شمال
- جنوب
- شرق
- غرب
میتوانیم بفهمیم قسمت حذفشده در کدام بخش نقشه باگوا قرار گرفته است.
بنابراین ترتیب صحیح کار این است:
پلان → تعیین محدوده خانه → جهتیابی → مشخص کردن مرکز → قرار دادن باگوا → تشخیص بخش گمشده
نه برعکس.
آیا بخشی از یک جهت هم میتواند گمشده باشد؟
بله.
یکی از تصورهای اشتباه این است که فقط وقتی یک جهت کاملاً وجود نداشته باشد، آن را گوشه گمشده بدانیم.
در عمل ممکن است فقط بخشی از یک سکتور یا جهت خارج از محدوده ساختمان قرار گرفته باشد.
برای مثال ممکن است در قسمت جنوب شرقی خانه، تنها نیمی از محدوده داخل ساختمان باشد و نیم دیگر خارج از بنا قرار بگیرد.
در چنین شرایطی تحلیل باید دقیقتر انجام شود.
یعنی نمیتوان صرفاً گفت:
«جنوب شرق وجود دارد» یا «جنوب شرق کاملاً گمشده است.»
میزان حضور آن قسمت در پلان اهمیت دارد.
تفاوت گوشه گمشده با فرورفتگی چیست؟
این دو را نباید با هم اشتباه گرفت.
فرورفتگی کوچک
فرض کنید دیوار یکی از اتاقها ۳۰ یا ۵۰ سانتیمتر عقبتر رفته است.
این تغییر کوچک معمولاً فرم اصلی خانه را بهطور جدی عوض نمیکند.
گوشه گمشده
اما اگر قسمت قابلتوجهی از یک گوشه ساختمان کاملاً وجود نداشته باشد و پلان شکل L، U یا فرم نامنظم پیدا کند، موضوع جدیتر میشود.
یک روش ساده برای درک تفاوت این است:
اگر با کامل کردن فرم هندسی اصلی ساختمان، فضای بزرگی بیرون از بنا ایجاد شود، باید احتمال گوشه گمشده را بررسی کنید.
آیا بالکن میتواند گوشه گمشده را کامل کند؟
این سؤال بسیار مهمی است.
فرض کنید پلان داخلی خانه L شکل است اما درست در قسمت خالی، یک بالکن وجود دارد.
آیا بالکن باعث میشود گوشه دیگر گمشده محسوب نشود؟
پاسخ همیشه یکسان نیست.
نوع فضا اهمیت دارد.
برای مثال تفاوت زیادی میان:
- اتاق بسته
- بالکن روباز
- تراس مسقف
- پاسیو
- نورگیر
- فضای داخلی ساختمان
وجود دارد.
بنابراین نباید صرفاً به دلیل اینکه فضای خالی روی نقشه با یک بالکن پر شده، آن را دقیقاً مانند فضای داخلی خانه در نظر گرفت.
در مقاله مربوط به بالکن، تراس، پاسیو و نورگیر در نقشه فنگشویی این موضوع را میتوان بهصورت جداگانه بررسی کرد.
آیا راهپله یا آسانسور میتواند گوشه گمشده ایجاد کند؟
اگر راهپله یا آسانسور داخل محدوده واحد مسکونی باشد، معمولاً ابتدا بهعنوان بخشی از پلان بررسی میشود.
اما اگر بخشی از ساختمان متعلق به فضای عمومی مجتمع باشد، مانند:
- راهپله مشترک
- آسانسور مشترک
- راهروی عمومی
نباید بدون بررسی آن را جزو پلان اختصاصی واحد حساب کرد.
این موضوع در آپارتمانها اهمیت زیادی دارد.
گاهی پلان واحد در نگاه اول مستطیل به نظر میرسد، اما وقتی فضای عمومی ساختمان را حذف میکنیم، متوجه میشویم فرم واقعی واحد کاملاً متفاوت است.
یک مثال ساده برای تشخیص گوشه گمشده
فرض کنید خانه شما چنین فرمی دارد:
┌─────────────────┐
│ │
│ │
│ │
│ ┌──────┘
│ │
│ │
└──────────┘
قدم اول
یک مستطیل فرضی دور کل فرم خانه رسم میکنیم.
قدم دوم
میبینیم که قسمت پایین سمت راست داخل مستطیل فرضی است اما جزو ساختمان نیست.
قدم سوم
جهت جغرافیایی پلان را مشخص میکنیم.
فرض کنید بعد از جهتیابی متوجه میشویم این قسمت در جنوب شرق قرار دارد.
نتیجه
حالا میتوان بررسی کرد که آیا بخشی از سکتور جنوب شرقی خانه بهعنوان ناحیه گمشده در نظر گرفته میشود یا خیر.
این بسیار دقیقتر از این است که فقط از روی ظاهر پلان بگوییم:
«پایین سمت راست خانه گمشده است.»
مرکز خانه چه ارتباطی با گوشه گمشده دارد؟
ارتباط بسیار زیادی دارد.
برای قرار دادن درست نقشه باگوا، ابتدا باید مرکز هندسی یا مرکز قابلاستفاده پلان مشخص شود.
در یک خانه مستطیل شکل این کار نسبتاً ساده است.
اما در پلانهای L شکل یا بسیار نامنظم، پیدا کردن مرکز ممکن است دشوارتر باشد.
یکی از خطاهای رایج این است که مرکز را فقط با نگاه کردن به فضای موجود پیدا کنیم.
در حالی که برای تحلیل پلانهای نامنظم ابتدا باید فرم کلی خانه و قسمتهای گمشده یا بیرونزده بررسی شوند.
بنابراین در خانههایی با فرم نامنظم، تشخیص مرکز و تشخیص گوشه گمشده معمولاً به یکدیگر وابستهاند.
آیا بیرونزدگی هم مثل گوشه گمشده است؟
خیر.
گاهی پلان بهجای اینکه بخشی کم داشته باشد، یک قسمت اضافه دارد.
مثلاً چنین فرمی:
┌─────┐
┌───────┘ │
│ │
│ │
│ │
└─────────────┘
در اینجا ممکن است با بیرونزدگی یا Extension روبهرو باشیم.
تشخیص بیرونزدگی و گوشه گمشده باید جداگانه انجام شود.
گاهی یک پلان پیچیده همزمان دارای:
- یک قسمت گمشده
- و یک قسمت بیرونزده
است.
به همین دلیل تحلیل پلانهای نامنظم صرفاً با یک نگاه انجام نمیشود.
اگر گوشه گمشده داشته باشیم یعنی فنگشویی خانه بد است؟
خیر.
وجود یک بخش گمشده به این معنا نیست که خانه «بد»، «بدشانس» یا غیرقابل اصلاح است.
این نوع نتیجهگیریها معمولاً باعث نگرانی بیمورد میشوند.
در فنگشویی بهتر است پلان بهصورت کلی بررسی شود؛ یعنی فقط یک عامل را جدا نکنیم.
عواملی مانند:
- فرم کلی ساختمان
- جهت خانه
- محل ورودی
- مرکز خانه
- نحوه توزیع فضاها
- اتاق خواب
- آشپزخانه
- نور و جریان حرکتی
در کنار یکدیگر بررسی میشوند.
بنابراین اگر متوجه شدید خانه شما گوشه گمشده دارد، اولین کار نگرانی نیست؛ اول باید مطمئن شوید تشخیص شما درست است.
بعد از پیدا کردن گوشه گمشده چه کار کنیم؟
قبل از هر اقدامی سه مرحله را انجام دهید.
۱. مطمئن شوید واقعاً گوشه گمشده است
بسیاری از پلانهایی که در نگاه اول نامنظم به نظر میرسند، بعد از بررسی دقیق ممکن است Missing Area واقعی نداشته باشند.
۲. جهت آن را دقیق تعیین کنید
صرفاً نگویید:
«گوشه سمت چپ خانه خالی است.»
باید مشخص شود این قسمت دقیقاً مربوط به:
- شرق
- غرب
- شمال
- جنوب
- شمال شرق
- شمال غرب
- جنوب شرق
- یا جنوب غرب
است.
۳. کل پلان را بررسی کنید
قبل از اینکه بخواهید یک قسمت را با رنگ، عنصر، آینه، گیاه یا هر روش دیگری «درمان» کنید، باید علت و نوع ناهماهنگی مشخص باشد.
یکی از اشتباهات رایج در فنگشویی اینترنتی این است که برای هر جهت یک نسخه ثابت ارائه میشود.
مثلاً:
«اگر جنوب شرق گمشده است، حتماً گیاه بگذارید.»
این نوع توصیه بدون بررسی پلان کامل خانه میتواند بیش از حد سادهسازیشده باشد.
اشتباهات رایج در تشخیص گوشه گمشده
۱. تشخیص جهت فقط از روی نقشه
بالای نقشه همیشه شمال نیست.
تا جهت واقعی ساختمان مشخص نشده، نمیتوان جهت بخش گمشده را تعیین کرد.
۲. حساب کردن هر فرورفتگی بهعنوان گوشه گمشده
شکست کوچک دیوار، کمد دیواری یا عقبرفتگی جزئی الزاماً Missing Area نیست.
۳. وارد کردن فضای مشاع ساختمان به پلان واحد
راهرو، لابی، آسانسور و راهپله عمومی معمولاً باید از پلان اختصاصی واحد تفکیک شوند.
۴. در نظر گرفتن بالکن مثل اتاق
فضای باز و فضای داخلی الزاماً نقش یکسانی در تعیین فرم پلان ندارند.
۵. قرار دادن باگوا قبل از تعیین مرکز و جهت
اگر مرکز خانه یا جهت ساختمان اشتباه باشد، کل تحلیل بعدی نیز ممکن است اشتباه شود.
برای تشخیص گوشه گمشده چه چیزی لازم داریم؟
اگر بخواهید پلان یک خانه را دقیق بررسی کنید، بهتر است این موارد را داشته باشید:
- پلان واقعی واحد
- ابعاد تقریبی فضاها
- محل درب ورودی
- مشخص بودن بالکن و فضاهای باز
- محل فضاهای مشاع
- جهت جغرافیایی ساختمان
- مشخص بودن شمال روی نقشه
با داشتن این اطلاعات، تشخیص بسیار دقیقتر از بررسی یک عکس ساده از پلان خواهد بود.
آیا خانههای ایرانی معمولاً گوشه گمشده دارند؟
در آپارتمانهای امروزی پلانهای کاملاً مربع یا مستطیل همیشه رایج نیستند.
وجود مواردی مانند:
- نورگیر
- پاسیو
- داکت تأسیسات
- تراس
- آسانسور
- راهپله
- شکست نما
باعث میشود بسیاری از پلانها فرم نامنظم داشته باشند.
اما باز هم باید تأکید کرد:
نامنظم بودن پلان لزوماً به معنی وجود گوشه گمشده نیست.
گاهی فقط فرم ساختمان کمی شکسته است، اما بخشهای اصلی باگوا همچنان در محدوده خانه قرار دارند.
جمعبندی
گوشه گمشده در فنگشویی به بخشی از فرم اصلی پلان گفته میشود که بهصورت قابلتوجهی خارج از محدوده واقعی ساختمان قرار گرفته است.
برای پیدا کردن آن نباید فقط به شکل ظاهری نقشه نگاه کرد.
ترتیب صحیح بررسی معمولاً چنین است:
تعیین محدوده واقعی خانه → بررسی فرم پلان → مشخص کردن جهتها → پیدا کردن مرکز → قرار دادن نقشه باگوا → تشخیص بخش گمشده
اگر پلان خانه شما L شکل، U شکل یا نامنظم است، بهتر است قبل از اجرای توصیههای عمومی فنگشویی ابتدا مشخص کنید که واقعاً کدام قسمت از پلان گمشده است.
گاهی چیزی که در نگاه اول «گوشه گمشده» به نظر میرسد، فقط یک فرورفتگی کوچک، تراس یا فضای خارج از محدوده محاسباتی خانه است.
سوالات متداول درباره گوشه گمشده در فنگشویی
گوشه گمشده در فنگشویی یعنی چه؟
به زبان ساده، زمانی که قسمت قابلتوجهی از فرم اصلی پلان خانه در یکی از جهات وجود نداشته باشد، ممکن است آن بخش بهعنوان گوشه یا ناحیه گمشده در نظر گرفته شود.
آیا هر پلان L شکل گوشه گمشده دارد؟
خیر. پلان باید از نظر نسبت ابعاد، فرم کلی و محدوده واقعی ساختمان بررسی شود.
آیا بالکن جزو گوشه گمشده حساب میشود؟
بستگی به نوع بالکن و نحوه اتصال آن به ساختمان دارد. فضای باز را نمیتوان همیشه مانند فضای داخلی خانه محاسبه کرد.
از کجا بفهمیم کدام جهت خانه گمشده است؟
ابتدا باید جهت جغرافیایی ساختمان مشخص شود و سپس نقشه باگوا روی پلان قرار بگیرد.
آیا گوشه گمشده قابل اصلاح است؟
در فنگشویی برای شرایط مختلف راهکارهایی مطرح میشود، اما قبل از هر اقدامی باید نوع و محل دقیق ناحیه گمشده مشخص شود. استفاده از نسخههای عمومی بدون بررسی پلان توصیه نمیشود.
آیا نورگیر باعث ایجاد گوشه گمشده میشود؟
همیشه نه. اندازه نورگیر، محل آن و نسبت آن با کل پلان تعیینکننده است.
